Celfyddydau Cymuned Cwm a Bro

Cwblhau, Pobl

Celfyddydau Cymuned Cwm a Bro

Math y Prosiect

Pobl

Cyllid Prosiect

Reach Lets Innovate Grant

Cyllid Prosiect

Valley and Vale

Briff Prosiect

Mae sefydliad celf gymunedol ar gyfer datblygu lleol Celfyddydau Cymuned Cwm a Bro wedi hen ymsefydlu, ac mae ei ethos yn seiliedig ar ddefnyddio creadigrwydd i hyrwyddo newid cadarnhaol i bobl a lleoedd.

Cefndir

Mae sefydliad celf gymunedol ar gyfer datblygu lleol Celfyddydau Cymuned Cwm a Bro wedi hen ymsefydlu, ac mae ei ethos yn seiliedig ar ddefnyddio creadigrwydd i hyrwyddo newid cadarnhaol i bobl a lleoedd. Mae’r sefydliad yn creu ac yn cynnal gweithdai, rhaglenni hyfforddi a phrosiectau celf gymunedol wedi eu teilwra’n arbennig, a hynny drwy amryfal gyfryngau celfyddydol, gan gynnwys drama, ffilm, dawns, animeiddio, ffotograffiaeth a chelfyddydau gweledol. Mae Cwm a Bro, sydd â’u pencadlys ym Metws, yn cynnal y prosiectau amrywiol hyn ledled y sir er mwyn meithrin cyswllt â phobl o bob oed a’u cynnwys mewn gweithgareddau creadigol. Eu nod yw gwireddu potensial y bobl hynny a newid eu bywydau mewn ffordd gadarnhaol.

Cymorth reach

Roedd Cwm a Bro yn ymwybodol ei bod yn anodd i bobl yn rhai o gymunedau gwledig y Fwrdeistref fanteisio ar gyfleoedd creadigol y sefydliad yn eu canolfan ym Metws. Roedd prinder canolfannau cymunedol a mannau addas iddynt weithio ynddynt hefyd. “Roeddem yn awyddus i ymdrin ag arwahanrwydd gwledig a mynd â chyfleoedd a gweithgareddau creadigol at bobl ym mhob cwr o Sir Pen-y-bont ar Ogwr,” eglurodd Alex Bowen, Cyfarwyddwr Celfyddydau Cymuned Cwm a Bro. “Ein syniad oedd creu ‘Bws Celf’ er mwyn mynd â’n celfyddydau cymunedol a’n prosiectau ar daith,” meddai. Gwnaeth Cwm a Bro gais am gyllid grant “Dewch i Arloesi” reach, a chael cyfraniad o £10,000 tuag at gyfanswm cost y prosiect, sef £11,357.90 a darparodd Cwm a Bro weddill y cyllid. Defnyddiwyd yr arian i brynu’r bws a’r offer angenrheidiol.

Canlyniad ac Effaith

“Mae llawer o ddiddordeb wedi bod yn y Bws Celf ac mae wedi bod o gymorth i feithrin cyswllt â mwy o bobl mewn ardaloedd anghysbell lle mae cyfleoedd creadigol yn brin. Mae wedi ysgogi mwy o bobl i gymryd rhan a mwy o gymunedau a grwpiau gweithredol yn yr ardaloedd hynny,” meddai Tracy Pallant, Gweithiwr Datblygu Ffilmiau Cwm a Bro.

Mae’r rhai sydd wedi bod yn cymryd rhan yn y cymunedau hyn wedi cael cyfle i fynd i weithdai adrodd straeon a chyfryngau digidol, lle caiff pobl leol ddysgu sgiliau cynhyrchu’r cyfryngau a chreu archif fyw o’r newid ym mywyd cefn gwlad. Mae’r bws yn mynychu digwyddiadau lleol ond hefyd yn trefnu digwyddiadau neu weithgareddau creadigol dirybudd ‘Flash Mob’ trwy fynd i gymunedau ar hap a gwneud i bethau ddigwydd.

Mae’r bws yn boblogaidd iawn ymysg pobl ifanc ac yn cynnig Clybiau Celf yn ystod gwyliau’r ysgol neu ddyddiau celf mewn lleoedd nad ydynt yn cynnig profiadau o’r fath ar hyn o bryd. “Mae’r bws yn ddifyr ac yn fodern ac mae’n ennyn sylw pobl ifanc yn enwedig,” ychwanegodd Tracy.

Mae’r bws hefyd yn hyrwyddo gweithgareddau dysgu awyr agored ar daith, gan gynnwys tripiau gwersylla neu weithdai mewn coedwigoedd. Ym mis Gorffennaf 2013, cefnogodd y bws brosiect ‘Inner Compass’ a mynd â grŵp o bobl ifanc o ardaloedd anghysbell Pen-y-bont ar Ogwr am dro ar hyd yr arfordir a chreu cofnod creadigol o’u trip. Ar ddiwedd eu taith gerdded o Ben-y-bont ar Ogwr i’r Senedd yng Nghaerdydd cawsant gyfle i gwrdd â Carwyn Jones, Prif Weinidog Cymru, a chyflwyno eu safbwyntiau iddo am fywydau pobl ifanc yng Nghymru.

“Mae’r Bws Celf yn help mawr i bobl mewn ardaloedd anghysbell i gael cymryd rhan mewn gweithgareddau creadigol na fyddai ar gael iddynt fel arfer. Bydd Cwm a Bro yn parhau i ariannu staff ar gyfer y bws er mwyn cynnal y prosiect, a rhagwelwn y byddwn yn ei ddefnyddio ar gyfer prosiectau creadigol am flynyddoedd lawer.”

Alex Bowen

Alex Bowen

Cyfarwyddwr, Celfyddydau Cymuned Cwm a Bro